Dev obrukların derinliklerinde kadim ormanlar keşfedildi: İçlerinde canlılar yaşıyor
Çin'in güneybatısındaki Guangxi Zhuang Özerk Bölgesi'nde bulunan devasa obrukların tabanlarında, dış dünyadan izole kalmış, dev ağaçlar ve nadir bitki türleri barındıran kadim orman ekosistemleri keşfedildi.
Nefes'in haberine göre, Çin'in güneybatısında yer alan Guangxi Zhuang Özerk Bölgesi'nde yapılan jeolojik ve ekolojik çalışmalarda, dev obrukların diplerinde dış dünyayla bağlantısı kesilmiş eski orman ekosistemleri ortaya çıkarıldı.
Bilimsel araştırmalar, yüzlerce metre derinliğe inen bu saklı alanların nadir bitki örtüsü, çok büyük ağaçlar ve henüz tanımlanmamış olası canlı türleriyle bilim insanlarının ilgisini çektiğini gösteriyor.
Çince "tiankeng" yani "göksel çukur" olarak adlandırılan bu yapıların en bilinen örneklerinden biri Guangxi'nin Leye ilçesinde kaydedildi. 306 metre uzunluğunda, 150 metre genişliğinde ve 192 metre derinliğindeki bu çukurun tabanına ulaşan ekip, boyları 40 metreye varan dev ağaçlar ve omuz seviyesini aşan sık bir bitki katmanıyla karşılaştı.
Ayrıca, 2016 yılında Çin Bilimler Akademisi uzmanlarının yaklaşık 600 metre derinliğindeki Dashiwei Tiankeng obruğunda gerçekleştirdiği incelemelerde, dinozorlar çağına dayanan köklere sahip ve yok olma tehlikesi altındaki bitki grupları belgelenmişti.
Sınırlı güneş ışığı alan bu derinliklerde bitkilerin bu kadar gür büyüyebilmesinin nedenini araştıran bilim insanlarının bulguları Chinese Journal of Plant Ecology dergisinde yayımlandı.
Bölgedeki 64 bitki türünün ele alındığı çalışmada, obruk içindeki bitkilerin yapraklarında azot, fosfor, potasyum, kalsiyum ve magnezyum gibi mineral besin maddelerini normal bitkilere kıyasla çok daha yüksek seviyelerde biriktirdiği belirlendi. Bu zengin mineral yapısı ve tabandaki nem oranı, dik kayalıkların oluşturduğu korunaklı mikroiklimle birleşerek bitkilerin hızla gelişmesini sağlıyor.
Milyonlarca yıl süren karstik süreçler sonucunda oluşan bu dev yapılar, suda çözünebilen kireç taşı gibi kayaçların yağmur suları ve yeraltı akıntılarıyla aşınmasıyla meydana geliyor. Zamanla devasa mağara tavanlarının çökmesiyle yüzeyde yüzlerce metrelik çukurlar oluşuyor. UNESCO verilerine göre dünya genelinde bilinen yaklaşık 300 tiankeng bulunuyor ve bu oluşumların üçte ikisi Çin sınırları içinde yer alıyor.
Sarp kayalıklar sayesinde yüzyıllardır insan eli değmeden korunan bu hassas ekosistemlerin, son dönemde artan turizm faaliyetleri ve insan kaynaklı tahribat riskleriyle karşı karşıya kaldığı ifade ediliyor. Uzmanlar, bu alanların su kaynakları ve yeraltı sistemleriyle bir bütün olarak korunması gerektiğine dikkat çekiyor.
TürkAta Haber Ajansı