Netanyahu ve muhalefet çoğunlukta değil

İsrail'de 27 Ekim Salı günü gerçekleştirilecek genel seçimler öncesinde açıklanan son kamuoyu yoklamaları, Başbakan Binyamin Netanyahu liderliğindeki blok ile muhalefetin, hükümeti kurabilmek için gereken salt çoğunluğa ulaşamadığını gösteriyor. Bölgesel gerilimlerin gölgesinde yapılacak seçimlerde, 38 yıl aradan sonra meclisin yasal görev süresi dolacağı için ilk kez zamanında sandık başına gidilecek. Seçmen listesinde yer alan 7,3 milyon kişi oy kullanacak ve bu kitlenin yaklaşık yüzde 17'sini İsrail vatandaşı Filistinliler oluşturuyor.

NTV'de yayınlanan habere göre, Gazze, Lübnan ve Suriye'deki askeri operasyonlar ile İran'a yönelik olası saldırı planlarının tartışıldığı bir dönemde yapılan seçimlerde, 120 sandalyeli parlamentoda hükümet kurmak için en az 61 milletvekiline sahip olmak gerekiyor. Yüzde 3,25'lik seçim barajının uygulandığı süreçte, parlamentoya girebilmek için en az 4 sandalye kazanılması şartı aranıyor. Seçim pusulasında toplam 38 parti ve ittifak yer alırken, son anketler karmaşık koalisyon hesaplarına işaret ediyor.

Kanal 13 ve Kanal 12 televizyonlarının açıkladığı verilere göre, muhalefet bloğunun en güçlü ismi Gadi Eisenkot'un liderliğindeki Yashar Partisi ile Netanyahu'nun Likud Partisi arasındaki rekabet öne çıkıyor. Kanal 13'te yayımlanan ankette muhalefet bloku 54 sandalyeye ulaşırken, Netanyahu'nun bloku 50 milletvekilinde kaldı. Yashar Partisi 22, Naftali Bennett'in Beyahad Partisi 14, Yair Golan'ın Demokratlar Partisi 10 ve Avigdor Liberman'ın İsrail Evimiz Partisi 8 sandalye alacak gibi görünüyor.

Hükümet bloğunda ise Likud Partisi 19 milletvekili çıkarırken, Itamar Ben-Gvir'in Yahudi Gücü Partisi, Bezalel Smotrich'in Dini Siyonizm Partisi ve Birleşik Tevrat Yahudiliği Partisi 8'er, Şas Partisi ise 7 milletvekili elde ediyor. İsrail vatandaşı Filistinlileri temsil eden Ortak Liste 9, Raam Partisi 7 olmak üzere Arap partileri toplamda 16 sandalyeye ulaşıyor. Kanal 13 anketi 1875 katılımcıyla yapılırken hata payı yüzde 2,3 olarak açıklandı.

Kanal 12'nin kamuoyu yoklamasında ise muhalefet bloku 56, Netanyahu bloku 50 sandalyede kaldı. Bu ankette Yashar Partisi 23, Likud Partisi 21, Beyahad Partisi 15 ve Demokratlar 10 milletvekili çıkarırken; Evimiz İsrail, Yahudi Gücü ve Şas partileri 8'er, Birleşik Tevrat Yahudiliği 7 ve Dini Siyonizm Partisi 6 milletvekili alıyor. Arap listelerinin toplam 14 sandalye kazanması beklenen bu anket, 1018 katılımcıyla gerçekleştirildi ve hata payı yüzde 4,4 olarak belirtildi.

Her iki anket de Ofer Winter'ın İsrail Halkı Partisi, Yoaz Hendel'in Yedekler Partisi ve Mati Leitner'in Haredi Toplumu Partisi'nin yüzde 3,25'lik barajı aşamadığını gösteriyor. Koalisyon görüşmelerinde kilit rol üstlenmesi beklenen Arap partileri, her iki ana bloğun da 61 milletvekili sayısına ulaşamaması nedeniyle belirleyici konumda bulunuyor.

Sandıktan mutlak çoğunluğun çıkmaması halinde süreç yasal takvime göre işleyecek. Resmi sonuçların ilan edilmesinin ardından Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, hükümeti kurma şansı en yüksek lidere görevi verecek. Başbakan adayına koalisyon protokolü için 28 günlük süre tanınacak. Bu sürede çoğunluk sağlanamazsa Cumhurbaşkanı yetkiyi ikinci bir isme devredebilecek veya aday belirlenmesini Meclis'e bırakacak.

Parlamento içinden üçüncü bir adayın da hükümeti kuramaması durumunda Meclis kendini feshedecek ve yeniden seçim süreci başlayacak. İsrail siyasi tarihinde hiçbir parti tek başına 61 sandalyelik çoğunluğa ulaşamadığı için koalisyon pazarlıkları standart bir süreç olarak kabul ediliyor. Ülke, benzer anlaşmazlıklar nedeniyle 2019 ile 2022 yılları arasında art arda beş kez erken seçime gitmişti. Ultra-Ortodoksların askerlik muafiyeti, güvenlik zafiyetleri soruşturmaları ve yargı reformu gibi konular, koalisyonun kurulamaması halinde siyasi krizin derinleşmesine yol açabilecek unsurlar olarak değerlendiriliyor.

TürkAta Haber Ajansı
Yerel Haber