Akçay'dan fon krizi değerlendirmesi: Kişiler değil mekanizma önemli
Ümit Akçay, fon krizinin çözümü için kişilere odaklanmak yerine mekanizmanın deşifre edilmesi gerektiğini belirtti.
Medyascope'nin haberine göre, Fon krizinin nasıl ortaya çıktığı tartışılırken Medyascope Yayın Yönetmeni Ruşen Çakır, Berlin Ekonomi ve Hukuk Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Ümit Akçay ile krizin geçmişini, düşük faiz ve Kur Korumalı Mevduat (KKM) politikalarının etkilerini, küçük yatırımcıların zararlarını ve krizin siyasi sonuçlarını masaya yatırdı.
Berlin Ekonomi ve Hukuk Üniversitesi öğretim üyesi Doç. Dr. Ümit Akçay, krizin ekonomik ve siyasi boyutlarını birlikte ele alarak Ruşen Çakır'a görüşlerini aktardı. Akçay, krizin tarihsel kökenlerini 1980 kararlarına bağlarken Türkiye’de finansal dönüşüm sürecini şu sözlerle anlattı: '24 Ocak 1980 kararlarını hatırlarsınız. Ekonomide serbestleştirme dönemi yaşanıyordu; Türkiye ekonomisi yapısal dönüşüm sürecine giriyordu. Bu programın temel özelliklerinden biri faiz oranları üzerindeki kontrollerin kaldırılmasıydı; bir çeşit finansal serbestleşme söz konusuydu. Ardından 82'de banker krizi yaşandı. Finansal serbestleşmenin yeterli düzenlemelerle dengelenmemesi halinde, açık yolları kullanan aktörlerin krizleri tetiklediğini gördük.'
Akçay, AK Parti dönemindeki ekonomi politikalarının birbirinden bağımsız değerlendirilemeyeceğini ifade ederek, 'Bütün olarak bakmak daha faydalı. Her gelen yönetim bir öncekinin yarattığı krizi çözmekle yükümlü hale geliyor. Nebati dönemiyle bağlantısına bakarsak; 2021'den itibaren faizler hızla düşürüldü. İnsanlar, yükselen enflasyon ortamıyla karşılaştı ve bir döviz hücumu yaşandı' diye konuştu.
Ümit Akçay, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek dönemindeki politikaları da ışık tuttuğunu belirtti. Akçay, 'Şimşek yönetiminin de sorumluluğu var; uygulanan makroekonomik politika, KKM'den çıkış sürecinde tasarrufları TL'de tutmak üzere yatırımcıları mevduata ve öncelikle para piyasası fonlarına yönlendirdi. Bu yönlendirme, bu tip bir finansal vurguna yol açmak zorunda değildir; fakat işin arka planında makroekonomik politikanın etkisini de görmek gerekir' dedi.
Muhalefetin, krizde adı geçen kişilere odaklanmasının sınırlı sonuçlar doğuracağını vurgulayan Akçay şöyle sürdürdü: 'Krizde adı geçen isimlere odaklanan bir ifşa siyaseti, geniş toplum kesimleri açısından anlamını yitirir. Oysa bu durum, kişilere indirgenince gizli bilgilerin ifşa edilmesiyle sonuçlanan bir tiyatroya dönüştür. Mekanizmanın kendisini deşifre etmek gerekiyor; kişilerle uğraşmaktan ziyade mekanizmayı ifade etmek önemli.'
TürkAta Haber Ajansı